Đau căng cứng khi quay cổ là gì?
Đau căng cứng khi quay cổ thường được biểu hiện bằng cảm giác đau, căng, cứng hoặc khó chịu vùng cổ khi xoay đầu sang trái hoặc phải. Một số người có thể cảm thấy cổ như bị “kẹt”, khó vận động hoặc phải xoay cả thân người thay vì chỉ xoay cổ.
Cơn đau có thể xuất hiện ở một bên hoặc cả hai bên cổ, đôi khi lan xuống vùng vai, bả vai và cánh tay. Một số trường hợp còn đi kèm cảm giác nặng đầu, đau đầu hoặc tê mỏi tay.
Tình trạng này có thể liên quan đến cơ, dây chằng, khớp, đĩa đệm hoặc các cấu trúc thần kinh vùng cột sống cổ.
Đau căng cứng khi quay cổ do đâu?
Có nhiều nguyên nhân gây đau và căng cứng cổ. Dưới đây là những nguyên nhân thường gặp nhất.
1. Ngủ sai tư thế
Đây là một trong những nguyên nhân phổ biến khiến nhiều người thức dậy với tình trạng đau cứng cổ, khó quay đầu.
Khi ngủ với tư thế nằm sấp, kê gối quá cao hoặc quá thấp, cổ có thể bị duy trì ở tư thế bất thường trong thời gian dài. Các nhóm cơ vùng cổ và vai phải chịu lực kéo liên tục, dẫn đến căng cơ và gây đau khi vận động.
Trong nhiều trường hợp, cơn đau có thể giảm dần sau vài giờ hoặc vài ngày khi cơ được nghỉ ngơi và trở lại trạng thái bình thường.
2. Căng cơ cổ vai gáy
Làm việc trước máy tính, sử dụng điện thoại trong thời gian dài, lái xe hoặc ngồi một tư thế quá lâu có thể khiến các nhóm cơ cổ vai gáy bị co cứng.
Khi cơ bị căng kéo kéo dài, người bệnh có thể cảm thấy:
- Cổ nặng và cứng.
- Đau khi xoay đầu.
- Đau vùng gáy và vai.
- Cảm giác căng kéo từ cổ xuống bả vai.
- Khó thực hiện các động tác cúi, ngửa hoặc xoay cổ.
Đặc biệt, thói quen cúi đầu nhìn điện thoại trong thời gian dài có thể làm tăng áp lực lên vùng cột sống cổ.
3. Vận động hoặc tập luyện quá sức
Các hoạt động như tập gym, chơi thể thao, bơi lội, cầu lông, pickleball hoặc mang vác vật nặng có thể khiến cơ vùng cổ và vai bị kéo căng.
Nếu vận động đột ngột hoặc sai kỹ thuật, các cơ và dây chằng quanh cổ có thể bị tổn thương nhẹ, gây đau và cứng cổ khi xoay đầu.
4. Thoái hóa cột sống cổ
Thoái hóa cột sống cổ là một nguyên nhân cần lưu ý, đặc biệt ở người trung niên và lớn tuổi. Quá trình thoái hóa có thể làm thay đổi cấu trúc của đốt sống, đĩa đệm và các khớp vùng cổ.
Người bị thoái hóa cột sống cổ có thể xuất hiện:
- Đau hoặc cứng cổ.
- Đau tăng khi xoay hoặc vận động cổ.
- Hạn chế tầm vận động của cổ.
- Đau lan xuống vai, cánh tay.
- Tê hoặc châm chích ở tay trong một số trường hợp.
Nếu tình trạng đau cổ tái diễn thường xuyên hoặc kéo dài, người bệnh nên được kiểm tra để xác định nguyên nhân thay vì chỉ tự xoa bóp hoặc sử dụng thuốc giảm đau.
5. Thoát vị đĩa đệm cột sống cổ
Đĩa đệm nằm giữa các đốt sống có nhiệm vụ giảm chấn động và hỗ trợ vận động của cột sống. Khi đĩa đệm bị thoát vị và ảnh hưởng đến các cấu trúc xung quanh, người bệnh có thể xuất hiện đau cổ và hạn chế vận động.
Nếu có sự kích thích hoặc chèn ép rễ thần kinh, triệu chứng có thể lan từ cổ xuống vai, cánh tay hoặc bàn tay, kèm theo tê, châm chích hoặc yếu cơ.
Vì vậy, đau căng cứng khi quay cổ kèm tê tay hoặc đau lan xuống cánh tay cần được chú ý nhiều hơn.
6. Sai tư thế trong sinh hoạt và làm việc
Tư thế đầu đưa về phía trước, cúi cổ lâu hoặc ngồi làm việc không đúng tư thế có thể khiến các cơ vùng cổ phải hoạt động liên tục để giữ đầu.
Tình trạng này nếu kéo dài có thể tạo ra vòng lặp:
Sai tư thế → cơ cổ vai gáy căng → đau và cứng cổ → hạn chế vận động → tiếp tục sai tư thế.
Đây cũng là lý do nhiều người làm việc văn phòng hoặc thường xuyên sử dụng điện thoại có xu hướng bị đau mỏi cổ vai gáy tái đi tái lại.
7. Chấn thương vùng cổ
Va chạm khi chơi thể thao, tai nạn giao thông, té ngã hoặc các chấn thương khác có thể gây tổn thương cơ, dây chằng và các cấu trúc vùng cổ.
Nếu đau cứng cổ xuất hiện sau một chấn thương, đặc biệt khi đau nhiều hoặc hạn chế vận động rõ rệt, không nên tự ý bẻ, vặn hoặc nắn cổ.
Đau căng cứng khi quay cổ có nguy hiểm không?
Không phải trường hợp nào đau căng cứng khi quay cổ cũng nguy hiểm. Nếu nguyên nhân chỉ là căng cơ hoặc ngủ sai tư thế, tình trạng thường có thể cải thiện khi nghỉ ngơi và điều chỉnh tư thế.
Tuy nhiên, người bệnh nên chú ý nếu cơn đau:
Kéo dài hoặc ngày càng tăng.
Tái phát nhiều lần.
Đau lan từ cổ xuống vai và cánh tay.
Kèm tê, châm chích hoặc yếu tay.
Hạn chế vận động cổ rõ rệt.
Xuất hiện sau tai nạn hoặc chấn thương.
Kèm đau đầu dữ dội, chóng mặt hoặc các triệu chứng bất thường khác.
Trong những trường hợp này, nên đi khám để được đánh giá nguyên nhân cụ thể.
Làm gì khi bị đau cứng cổ khi quay đầu?
Khi mới xuất hiện triệu chứng nhẹ, người bệnh có thể:
Nghỉ ngơi và hạn chế vận động gây đau
Không nên cố gắng xoay hoặc bẻ cổ mạnh để “giãn cơ” khi cổ đang đau cứng. Hãy hạn chế những động tác khiến cơn đau tăng lên.
Điều chỉnh tư thế
Khi làm việc, nên giữ màn hình ở vị trí phù hợp, hạn chế cúi đầu quá lâu và thường xuyên thay đổi tư thế.
Nếu sử dụng điện thoại, nên đưa thiết bị lên gần tầm mắt thay vì cúi cổ liên tục.
Chườm ấm khi phù hợp
Đối với tình trạng căng cơ thông thường, chườm ấm có thể giúp thư giãn cơ và tạo cảm giác dễ chịu hơn. Tuy nhiên, nếu đau xuất hiện sau chấn thương hoặc có dấu hiệu bất thường, không nên tự xử lý kéo dài mà cần được đánh giá nguyên nhân.
Vận động nhẹ nhàng
Khi cơn đau đã giảm, có thể thực hiện những động tác vận động cổ nhẹ trong giới hạn không gây đau. Không nên cố kéo giãn mạnh hoặc tự bẻ cổ tạo tiếng “rắc”.
Khi nào cần đi khám?
Nếu đau căng cứng khi quay cổ kéo dài, tái phát thường xuyên hoặc kèm theo tê tay, đau lan xuống tay, yếu cơ hay hạn chế vận động nhiều, người bệnh nên thăm khám chuyên môn.
Việc xác định đúng nguyên nhân rất quan trọng vì đau cổ do căng cơ sẽ có hướng xử lý khác với đau do thoái hóa cột sống cổ, thoát vị đĩa đệm hoặc ảnh hưởng đến thần kinh.
Tùy trường hợp, bác sĩ có thể đánh giá tư thế, khả năng vận động, tình trạng cơ và thần kinh, đồng thời chỉ định các phương tiện kiểm tra hình ảnh khi cần thiết.
Phòng ngừa đau căng cứng cổ như thế nào?
Để hạn chế tình trạng đau cứng cổ tái diễn, bạn nên:
- Giữ tư thế đúng khi ngồi làm việc.
- Không cúi đầu nhìn điện thoại trong thời gian quá lâu.
- Nghỉ giải lao và thay đổi tư thế sau mỗi khoảng thời gian làm việc.
- Lựa chọn gối có độ cao phù hợp.
- Hạn chế nằm sấp khi ngủ.
- Khởi động kỹ trước khi tập luyện.
- Không vận động cổ đột ngột hoặc quá mạnh.
- Duy trì các bài tập vận động cổ vai gáy phù hợp.
- Thăm khám nếu tình trạng đau cổ kéo dài hoặc thường xuyên tái phát.
Đau căng cứng khi quay cổ do đâu? Nguyên nhân có thể rất đa dạng, từ ngủ sai tư thế, căng cơ, ngồi làm việc lâu, vận động sai cách cho đến các vấn đề liên quan đến cột sống cổ như thoái hóa cột sống cổ hoặc thoát vị đĩa đệm.
Nếu đau chỉ xuất hiện nhẹ và nhanh chóng cải thiện, người bệnh có thể theo dõi và điều chỉnh tư thế, sinh hoạt. Tuy nhiên, nếu đau kéo dài, tái phát hoặc kèm tê tay, đau lan xuống cánh tay, yếu cơ và hạn chế vận động, nên thăm khám để tìm nguyên nhân chính xác.
Tại Phòng khám Thầy Pal, người bệnh có thể được đánh giá tình trạng cơ xương khớp và cột sống để tìm hướng chăm sóc phù hợp. Tùy tình trạng cụ thể, phương pháp hỗ trợ có thể kết hợp nắn chỉnh cột sống, xoa bóp – bấm huyệt và vật lý trị liệu theo chỉ định chuyên môn.
